Na widok takich jajek można złapać się za głowę. Co oznacza ten kolor skorupki?

Na wielkanocnym stole zwykle pojawiają się dobrze znane kolory i formy, dlatego jeden nowy szczególik jest w stanie od razu skupić na sobie uwagę. Wśród białych oraz brązowych skorupek nagle pojawia się odcień, który bardziej kojarzy się z barwnikiem niż z naturą. Niebieskie jajka wyglądają jak element niejadalnej dekoracji, a jednak nie mają nic wspólnego z farbowaniem, a tym bardziej ze sztucznością. Skąd więc bierze się taki piękny kolor oraz czy kryje się za nim równie ciekawa wartość odżywcza?

Niebieski kolor jajek powstaje naturalnie w organizmie kury i nie ma związku z żadnymi późniejszymi procesami lub obróbką. Odpowiada za niego biliwerdyna, czyli naturalny barwnik odkładający się w skorupce w trakcie jej tworzenia. Dochodzi do tego w ostatnim odcinku jajowodu, gdy wapń buduje twardą warstwę zewnętrzną, a barwnik przenika przez całą strukturę. Dlatego niebieski odcień widoczny jest zarówno na powierzchni, jak i wewnątrz skorupki. Taka cecha wynika z genów i występuje tylko u wybranych ras kur. Kolor może się różnić od jasnego błękitu po lekko zielonkawy odcień. Zwykle nie zmienia się podczas gotowania ani przechowywania, ponieważ barwnik jest wytrzymały i trwale związany z wapienną strukturą skorupki.

Niebieskie jajka znoszą tylko wybrane rasy kur, które mają odpowiedni zestaw genów odpowiedzialnych za odkładanie się barwnika w skorupce. Do najczęściej wymienianych należą Araukana oraz Ameraucana, a także mieszańce określane nazwą Easter Egger, czyli kury znoszące jaja w kilku odcieniach od błękitu po zielonkawy kolor. Araukany wywodzą się z Ameryki Południowej i często nie mają ogona, a ich jajka mają dość intensywny niebieski odcień. Ameraucany powstały później w Stanach Zjednoczonych i są bardziej rutynowe pod względem koloru oraz wielkości jaj. Warto zaznaczyć, że intensywność barwy zależy nie tylko od rasy, lecz także od linii hodowlanej oraz wieku kury, dlatego w jednym opakowaniu mogą pojawić się delikatnie różne odcienie.

Kolor skorupki nie wpływa na wartość odżywczą jajka, dlatego niebieskie jajka nie wyróżniają się pod względem zdrowotnym na tle białych oraz brązowych. Jedno jajko dostarcza średnio około 70-80 kcal, około 6-7 g białka oraz 5 g tłuszczu, a także witaminę A, D, B12 oraz cholinę, czyli związek potrzebny do pracy układu nerwowego. Różnice w wartościach mogą wynikać głównie z diety i warunków chowu kury. Jaja od kur karmionych paszą wzbogaconą składnikami roślinnymi często mają bardziej intensywny kolor żółtka oraz trochę wyższy poziom niektórych witamin. Jednak ważniejsza jest świeżość produktu oraz sposób przechowywania niż sam kolor skorupki, który pełni jedynie funkcję wizualną.

Smak i struktura jajka nie zależy od koloru skorupki, dlatego w większości przypadków różnice na talerzu są niewielkie albo nawet żadne. Białko jest sprężyste po ugotowaniu, a żółtko tak samo może mieć bardziej kremową lub zwartą konsystencję w zależności od sposobu przygotowania. Świeże jajko po rozbiciu ma oddzielone, gęste białko oraz wypukłe żółtko, natomiast starsza sztuka szybciej się rozpływa. Intensywność smaku jest związana z dietą kury, ponieważ pasza z ziarnami i zielonymi roślinami może dawać bardziej intensywny aromat. Wiele osób nie zauważa różnicy w smaku, dlatego ważniejsza jest jakość produktu oraz sposób obróbki niż sam wygląd skorupki.

Niebieskie jajka świetnie prezentują się bez dodatkowego barwienia, dlatego warto wykorzystać ich naturalny kolor bez kombinowania. Po ugotowaniu na twardo i delikatnym schłodzeniu skorupka zachowuje równy odcień, a lekkie natłuszczenie powierzchni olejem nada jej subtelny połysk. Tak przygotowane jajka można podać w całości na półmisku lub przekroić na połówki, aby wyeksponować kontrast między jasnym wnętrzem a kolorową skorupką. Warto unikać intensywnych barwników i ciężkich sosów, ponieważ przykryją naturalny efekt wizualny, który w tym przypadku jest najciekawszym elementem.

Zakup niebieskich jajek ma sens głównie wtedy, gdy zależy nam na wyglądzie oraz urozmaiceniu stołu, ponieważ pod względem wartości odżywczej nie różnią się od innych. Świeżość można ocenić po dacie oraz prostym teście w wodzie. Świeże jajko opadnie na dno i pozostanie poziomo, a starsze zacznie się unosić, ale to dotyczy każdego rodzaju jajek. Dobrze zwrócić uwagę na czystość skorupki i brak pęknięć, ponieważ uszkodzenia zwiększają ryzyko przenikania drobnoustrojów. Ich cena jest z reguły wyższa niż standardowych jaj, dlatego zwykle traktuje się je jak ciekawy dodatek na specjalne okazje, a nie codzienny element diety.

Ostrożność przy spożyciu jaj dotyczy przede wszystkim ich jakości oraz sposobu przygotowania, a nie koloru skorupki. Surowe lub niedogotowane jajka mogą zawierać bakterie z rodzaju Salmonella, dlatego w przypadku dzieci, kobiet w ciąży oraz osób starszych należy wybierać te dobrze ugotowane lub poddane pełnej obróbce cieplnej. Warto przechowywać je w lodówce w temperaturze około 4-7 st. C, ale nieumyte, ponieważ wilgoć ułatwia drobnoustrojom przenikanie przez skorupkę. Po rozbiciu należy zwrócić uwagę na zapach oraz wygląd, ponieważ nietypowy aromat lub zmieniona konsystencja oznacza, że produkt nie nadaje się do spożycia. Osoby uczulone na białko jaja kurzego powinny zachować szczególną ostrożność, ponieważ reakcja alergiczna nie zależy od koloru jajka, nawet jeśli jest przyjemniejsze dla oka.

Niebieskie jajka przyciągają wzrok, ale ich największą ciekawostką jest to, że niezwykły kolor powstaje całkowicie naturalnie. To prosty sposób, aby wielkanocny stół wyglądał doskonale bez sztucznego barwienia. Właśnie dlatego dla wielu osób nie są tylko dekoracją, ale też interesującym dodatkiem, który budzi ciekawość wszystkich zaproszonych gości.