Czesi do żurku nie wrzucają kiełbasy. Mają inny sposób na dodatkowy aromat

Chociaż polski żurek jest dla nas kulinarną świętością, nasi sąsiedzi z południa mają własną, równie wiekową tradycję zupy na żytnim zakwasie. Czeskie kyselo potrafi zaskoczyć złożonym smakiem bez grama mięsa w środku.

The sour rye soup made of soured rye flour and meat (usually boiled pork sausage or pieces of smoked sausage, bacon or ham)bacon, boiled, borscht, bouquet, bowl, carrot, cookbook, cooking, cuisine, czech, daffodils, delicacy, dinner, easter, egg, festive, flour, food, fresh, ham, homemade, hot, kitchen, kyselo, lunch, meal, meat, napkin, polish, porcelain, pork, potato, recipe, rye, sausage, serviette, serving, slovakia, smoked, soup, sour, spring, table, traditional, tureen, vase, white, wooden, zur, bacon, boiled, borscht, bouquet, bowl, carrot, cookbook, cooking, cuisine, czech, daffodils, delicacy, dinner, easter, egg, festive, flour, food, fresh, ham, homemade, hot, kitchen, kyselo, lunch, meal, meat, napkin, polish, porcelain, pork, potato, recipe, rye, sausage, serviette, serving, slovakia, smoked, soup, sour, spring, table, traditional, tureen, vase, white, wooden, zur

Źródło zdjęć: © Adobe Stock

Ewa Malinowska

23 marca 2026, 14:42

W kociołkach karkonoskich gospód próżno szukać pływających plasterków tłustej kiełbasy czy boczku. Głównym nośnikiem smaku w kyselo są suszone grzyby leśne, które po namoczeniu i ugotowaniu nadają wywarowi ciemny kolor i intensywną woń. Dzięki temu zupa jest lżejsza niż polski odpowiednik, ale dzięki solidnej porcji masła i grzybowemu wywarowi pozostaje niezwykle sycąca i rozgrzewająca, idealna na górskie chłody.

Karkonosze były regionem biednym, górskim, gdzie kuchnia opierała się na produktach, które pasterze mieli pod ręką: jajkach, maśle, mące i zebranych grzybach. Jajecznica była najszybszym sposobem na przygotowanie sycącego białka do zupy, chociaż dziś do żurku trafiają częściej jajka ugotowane na twardo.

WIDEO
Wielkanocna babka a'la Bounty. Każdy poprosi o dokładkę

Przepis na czeski żurek

Czeski i polski żurek łączy charakterystyczny kwaśny smak, ale kyselo ma przy tym znacznie bardziej ziemisty charakter. Czeska receptura kładzie również ogromny nacisk na kminek, który w polskim żurku pojawia się rzadko, a tutaj stanowi jeden z podstawowych smaków.

Składniki:

500 ml zakwasu żytniego,
duża garść suszonych grzybów leśnych,
500 g ziemniaków,
4 jajka,
1 duża cebula,
60 g masła (najlepiej klarowanego),
1 łyżeczka całego kminku,
sól i pieprz do smaku,
1 litr wody.

Sposób przygotowania:

Grzyby namocz w gorącej wodzie przez około 30 minut, a następnie ugotuj do miękkości i pokrój w paseczki. Nie wylewaj wody z gotowania.
Ziemniaki ugotuj oddzielnie w osolonej wodzie, odcedź i pokrój w grubą kostkę.
Do garnka wlej wodę, dodaj ugotowane grzyby wraz z ich wywarem, kminek, sól oraz pieprz. Doprowadź do wrzenia.
Powoli wlewaj zakwas żytni, cały czas mieszając, aż zupa zgęstnieje i nabierze aksamitnej konsystencji. Gotuj na małym ogniu przez około 10 minut.
W międzyczasie na patelni zeszklij na maśle drobno posiekaną cebulę.
Na tej samej patelni przygotuj jajecznicę z jajek. Powinna być zwarta i dobrze ścięta. Możesz też postawić na tradycyjne jajka ugotowane na twardo i pokrojone na ćwiartki lub połówki.
Do talerzy nałóż porcję ziemniaków i jajecznicy, a następnie zalej gorącą zupą.

Kyselo najlepiej smakuje z pajdą świeżego, żytniego chleba. Smacznego!