Przed wojną robili z niej zdrowy napój. Przyjemnie musował i koił jelita

Buza, znana także jako boza, popularnością cieszy się głównie w krajach bałkańskich i w Turcji, ale i na Podlasiu spotkać można osoby, które do dziś pamiętają jej smak. Do Polski przywędrowała przed wojną wraz z imigrantami z Macedonii, którzy osadzali się w Białymstoku. Imigranci otwierali w centrum miasta nieduże kafejki, które nazywano buznami. To właśnie tam wypić można było ten nietypowy napój.

Buza cieszyła się ogromną popularnością, zwłaszcza że obowiązkowo serwowano ją w towarzystwie słodkiej chałwy. To duet, który łączył w sobie lekko kwaśny i rześki smak napoju z intensywnie słodką chałwą. Nic więc dziwnego, że podbił serca mieszkańców Białegostoku.

Podstawą buzy są zboża i fermentacja. W Bułgarii wykorzystuje się proso lub pszenicę, w Turcji sięga się po kukurydzę. Przepis, który dotarł na Podlasie, bazuje jednak na kaszy jaglanej.

Kaszę jaglaną płucze się na sitku i gotuje do miękkości. Następnie należy ją dobrze przetrzeć przez sitko lub zblendować, aby nie było grudek. Łączy się ją następnie z wodą z cukrem, studzi i odlewa część płynu. Do odlanej części trafiają drożdże, które po wyrośnięciu trafiają z powrotem do garnka z kaszą. Do tego jeszcze sok z cytryny, rodzynki i odrobina cierpliwości, bo napój musi odstać w ciepłym miejscu przez 24 godziny. W tym czasie buza "buzuje", czyli fermentuje, nabierając delikatnego gazu i lekko kwaskowatego smaku. Gotowy napój przechowuje się w lodówce przez 2-3 dni.

Właściwości i smak

Proces fermentacji sprawia, że buza wzbogaca się o lekkie bąbelki. Dzięki temu staje się czymś pomiędzy orzeźwiającym napojem a słodkim deserem. Buza zawiera także niewielką, naturalnie wytworzoną ilość alkoholu, nieprzekraczającą 1 proc.

Ze względu na proces fermentacji, jest to naturalny probiotyk, który wspiera zdrowie jelit i procesy trawienne. Dzięki obecności bakterii kwasu mlekowego buza może pozytywnie wpływać na mikroflorę jelitową. Poza tym buza jest także bogatym źródłem energii, dzięki czemu była dawniej popularnym napojem wśród robotników, którzy potrzebowali szybkiego zastrzyku sił.

Pod względem smaku, buza to połączenie słodyczy i orzeźwiającej kwaskowatości, która najlepiej smakuje po schłodzeniu. Ze względu na swoją unikalną, gęstą konsystencję, bywała też serwowana jako lekki deser.